Scroll je door TikTok, dan komt hij vroeg of laat voorbij: iemand die een scheut melkeiwit in een glas ijskoffie klopt en het "proffee" noemt. Wat begon als een handigheidje van fitnessinfluencers, staat inmiddels op de kaart bij grote Amerikaanse ketens zoals Starbucks en Dutch Bros. In Nederland duikt de term nu ook op in koffiezaken en op voedingsfora. Tijd om uit te zoeken wat proffee precies is, en of het de moeite waard is om zelf te maken.
Wat is proffee eigenlijk
Proffee is een samentrekking van "protein" en "coffee": koffie met een portie eiwitpoeder of een kant-en-klare proteïneshake erdoorheen. Meestal gaat het om een koude variant, met ijsklontjes, een scheut melk of plantaardige melk en een scoop whey of plantaardig eiwitpoeder. De smaak verandert daardoor flink: de koffie wordt romiger en vult meer dan een gewone cappuccino. Sommige mensen drinken het als vervanger van hun ontbijt, anderen gebruiken het als tussendoortje na het sporten.
Het verschil met dirty coffee, waarbij hete espresso over koude melk wordt gegoten voor een laagjeseffect, zit vooral in het doel. Dirty coffee draait om textuur en presentatie, proffee draait om verzadiging en eiwitinname.
Waarom proffee nu overal opduikt
De trend bestaat al een paar jaar op TikTok, maar kreeg dit jaar een flinke impuls toen Starbucks in de Verenigde Staten proteïne-cold foam en proteïnelattes aan het menu toevoegde, met tot 36 gram eiwit per beker. Dutch Bros en Peet's Coffee volgden met eigen varianten. Die commerciële doorbraak maakt het verschil: waar proffee eerst iets was wat je zelf thuis in elkaar mixte, kun je het nu gewoon bestellen.
In Nederland is de beweging kleinschaliger, maar wel zichtbaar. Supplementenmerken brengen kant-en-klare ijskoffie met eiwit op de markt en diëtisten worden er in de media regelmatig naar gevraagd. Dat past in een breder patroon: ook snowpresso liet vorig jaar al zien dat Nederlanders steeds vaker op zoek zijn naar een koude koffievariant die méér biedt dan alleen cafeïne.
Is het echt zo gezond als TikTok beweert
Het eerlijke antwoord: het hangt ervan af wat je eraan toevoegt. Eiwit verzadigt beter dan koolhydraten en vet, waardoor je minder snel trek krijgt. Volgens het Voedingscentrum helpt een eiwitrijk voedingspatroon om niet te veel calorieën binnen te krijgen, simpelweg omdat je eerder een vol gevoel hebt. Volgens het Voedingscentrum is dat effect vooral nuttig als je sport of probeert om minder te snacken.
Waar het misgaat: veel kant-en-klare proteïnepoeders bevatten kunstmatige zoetstoffen, smaakstoffen of extra suiker. Een proffee die je zelf maakt met ongezoet whey-isolaat en zwarte koffie is wat anders dan een gezoete proteïneshake vermengd met een gezoete iced latte, die alsnog flink wat calorieën en suiker kan bevatten. Mix je cafeïne en een snelle eiwitstoot op een nuchtere maag, dan kan dat bij gevoelige magen ook sneller een onrustig gevoel geven.
Zo maak je proffee zelf
Je hebt maar een paar dingen nodig: sterke koude koffie of twee shots espresso, ijs, een scoop eiwitpoeder en een scheutje melk of plantaardige melk naar keuze. Shake het in een cocktailshaker of blender tot het schuimig wordt, dat voorkomt klontjes. Wie liever geen whey gebruikt, kan ook kiezen voor een plantaardig eiwitpoeder op basis van erwt of soja, al verandert dat de smaak wel iets.
- 200 ml koude, sterke koffie of twee shots espresso
- Een scoop (ongeveer 25-30 gram) eiwitpoeder, bij voorkeur ongezoet of licht gezoet
- 100 ml melk, amandelmelk of havermelk
- Een handvol ijsklontjes
- Optioneel: een beetje kaneel of vanille-extract voor smaak
Shake alles stevig door en schenk het over vers ijs. Het resultaat lijkt qua textuur op een milkshake, maar dan met de bitterheid van koffie op de achtergrond.
Voor wie is proffee een goed idee
Mensen die sporten en op zoek zijn naar een makkelijke manier om hun eiwitinname te verhogen, hebben het meeste profijt van proffee. Het werkt ook goed als ontbijtvervanger op drukke ochtenden, zolang je in de gaten houdt wat er precies in je eiwitpoeder zit. Voor wie gewoon van een simpele kop koffie houdt, voegt het weinig toe en kun je net zo goed bij een decaf koffie of een gewone zwarte koffie blijven.
De trend is geen wondermiddel, maar wel een handige manier om twee dingen te combineren die je toch al in huis hebt. Probeer het een paar keer met verschillende verhoudingen voordat je oordeelt: de eerste poging smaakt vaak anders dan je verwacht.
Wat je morgen anders kunt doen
Heb je thuis toch al eiwitpoeder in de kast staan voor na het sporten, dan is proffee een kleine moeite om te proberen. Begin met een halve scoop in je ochtendkoffie en bouw dat rustig op, zodat je voelt hoe je lichaam reageert op de combinatie van cafeïne en eiwit. Vind je het niets, dan heb je in elk geval zelf ontdekt waarom deze trend nu al jaren rondgaat op TikTok zonder dat iedereen hem overneemt.